Biografie

Andrzej Sapkowski werd op 21/06/1948 geboren in Łódź, de textielstad in het midden van Polen waar hij tot op vandaag woont. Hij bezocht er het Bolesław Prus-lyceum en studeerde economie aan de Universiteit van Łódź. Van 1972 tot 1994 werkte hij in de buitenlandse handel, als vertegenwoordiger van een exportbedrijf. Die loopbaan bracht hem talen en een zakelijke blik, twee dingen die hij later nuttig zou noemen voor zijn schrijverschap. Hij las intussen veel en breed, van Hemingway en Chandler tot Boelgakov en Umberto Eco, en vertaalde in de jaren tachtig sciencefiction uit het Engels voor het tijdschrift Fantastyka.

Zijn debuut als auteur kwam laat en bijna toevallig. Fantastyka schreef in 1985 een verhalenwedstrijd uit, en Sapkowski stuurde, naar eigen zeggen op aandringen van zijn zoon Krzysztof, het verhaal Wiedźmin in. Het verscheen in december 1986, kreeg de derde prijs en trok onmiddellijk de aandacht van lezers en critici. De hekser Geralt, een met mutaties en elixirs gevormde monsterjager die zich door een wereld van vooroordelen en politieke intriges beweegt, bleek een personage dat om meer verhalen vroeg. Er volgden de bundels Ostatnie życzenie en Miecz przeznaczenia, waarna Sapkowski in 1994 met Krew elfów aan een vijfdelige romancyclus begon rond Geralt, de tovenares Yennefer en het meisje Ciri, dat door een profetie en door de grootmachten van het continent wordt opgejaagd. De saga werd in 1999 afgerond met Pani Jeziora, en pas na zijn pensioen uit de handel kon hij zich volledig aan het schrijven wijden.

Na de heksersaga zocht Sapkowski een ander terrein op. In de Hussietentrilogie, geopend met Narrenturm in 2002, vermengde hij de historische roman met magie en plaatste hij zijn verhaal in het Silezië van de vijftiende eeuw, in de nasleep van de Hussietenoorlogen. Het is een werk van grote eruditie, doorspekt met Latijn, theologische twisten en kroniekfragmenten, en wordt door velen beschouwd als zijn meest ambitieuze onderneming. Met Żmija, een korte roman over de Sovjetoorlog in Afghanistan, bewees hij in 2009 dat hij ook buiten de middeleeuwse of pseudomiddeleeuwse wereld uit de voeten kon. In 2013 keerde hij met Sezon burz terug naar Geralt, en in 2024, op zesenzeventigjarige leeftijd, publiceerde hij met Rozdroże kruków een roman over de jonge hekser, die in Polen binnen enkele dagen tienduizenden exemplaren verkocht.

De tweede helft van zijn loopbaan werd mee bepaald door bewerkingen die hij zelf niet maakte. Een Poolse film en televisiereeks uit 2001 mislukten, maar de computerspellen van CD Projekt, met The Witcher 3: Wild Hunt uit 2015 als hoogtepunt, maakten van zijn personages een wereldwijd merk. Sapkowski, die de rechten ooit voor een vast bedrag had verkocht, raakte in 2018 in een openbaar conflict met de studio over een aanvullende vergoeding; de zaak werd in december 2019 in der minne geschikt. Diezelfde maand ging op Netflix de Engelstalige reeks The Witcher in première, waarvoor hij als creatief adviseur optrad en die zijn boeken opnieuw naar de top van de verkooplijsten bracht. In 2019 overleed zijn zoon Krzysztof, voor wie hij het eerste heksersverhaal had geschreven.

Sapkowski geldt vandaag als de invloedrijkste Poolse fantasyauteur en als een van de weinige Europese schrijvers in het genre die zonder omweg via het Engels een internationaal lezerspubliek vonden. Zijn werk is in bijna veertig talen vertaald. Hij werd ereburger van Łódź, ontving de Paszport Polityki, de Britse David Gemmell Legend Award en in 2016 de World Fantasy Award voor zijn levenswerk, en in 2025 de gouden medaille Gloria Artis, de hoogste culturele onderscheiding van Polen. In interviews blijft hij nuchter, soms weerbarstig, over de roem van zijn schepping, en houdt hij vol dat de boeken er eerst waren.